تبلیغات
xzqr - تاریخچه نفت و گاز (2)
xzqr
down at esraieel
گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من
درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : xzq xzqr
نویسندگان
نظرسنجی
چگونه با وبلاگ ما آشنا شدید





تاریخچه نفت و گاز (2)

سرگذشت نفت در ایران معاصر

سر گذشت صنعت نفت ایران از عصر اعطای امتیازات دوره قاجاریه آغاز می شود. در سال 1280 هجری شمسی (1901میلادی) امتیاز (دارسی) با استفاده از فساد زمامداران ایران و ضعف و بی خبری آنان توسط دولت انگلستان دریافت شد. این قرارداد ننگین پس از امتیاز رویتر در زمان ناصر الدین شاه، بی مانند است. در تمام ایران بجز ایالات شمالی و غربی برای مدت 60 سال به كشور انگلستان امتیاز انحصاری اكتشاف حفاری، استخراج، ایجاد خطوط لوله، تأسیسات صادراتی پالایشگاه و ... با معافیت گمركی برای واردات و صادرات و معافیت مالیاتی واگذار شد.

 

دارسی خود هرگز به ایران نیامد . اما عملیات حفاری از سوی او نخست در غرب ایران ـ نزدیك قصر شیرین ـ شروع شد و اولین چاه نفت « دو چاه سرخ » در عمق 507 متری در سال 1902 میلادی به نفت رسید.بنا  به دلایلی از ادامه كار در این منطقه منصرف شد و فكر تغییر محل اكتشافات و حفاری از غرب به جنوب غربی ایران پیش آمد و در سال 1287 هجری شمسی نخستین چاه در عمق360 متری و چاه دوم در عمق 307 متری در منطقه « نفتون » مسجد سلیمان به مخزن بزرگی از نفت رسیدند كه این شركت نخست نام شركت نفت بختیاری را برگزید و سرانجام  در سال 1909 میلادی بنام شركت نفت ایران و انگلیس تغییر نام داد. قابل ذکر است که در سال 1908 نفت در خاورمیانه برای اولین بار در ایران ودر شهر مسجد سلیمان کشف شد و بعد از آن در دیگر کشورهای خاور میانه نفت کشف شد.

در تیرماه 1329 از سوی مجلس شورای ملی، كمیسیونی متشكل از نمایندگان- برای تهیه طرحی به منظور استیفای حقوق مردم ایران و مطالعه لایحه های تحمیلی و امتیازات بی حساب و كتاب واگذارشده به استعمارگران علی الخصوص بریتانیا درزمان خیانت بار قاجار به نام کمیسیون نفت انتخاب شد سپس پیشنهادی مبنی بر ملی كردن صنعت نفت از سوی یازده نفر از نمایندگان به رهبری دكتر محمد مصدق ارائه شد كه به دلیل نداشتن امضای كافی طرح نشد كمسیون نفت در  اسفند سال 1329 گزارش ملی كردن نفت را به مجلس ارائه نمود و این بار به دلیل فضای سیاسی انقلابی، در 24 اسفند در مجلس شورای ملی و در 29 اسفند 1329 ملی شدن صنعت نفت در مجلس سنا به تصویب رسید.

نفت در زبان و ادبیات فارسی

دقیقاً مشخص نیست کلمه نفت در زبان فارسی از چه زبانی گرفته شده است. برخی ایران شناسان کلمه نفت را از کلمه "ناب" فارسی دانسته اند و گفته اند در زبان اوستایی "نپتا" بوده و کلدانی ها و یهودی ها و عرب ها آن را گرفته و نفتا گفته اند. مسیو دورم فرانسوی که در زمان اکتشاف نفت در ایران رئیس مدرسه عالی علوم عالی پاریس بوده، مدعی شده است که اکدیها کلمه نفت را از فعل "نپتو" به معنی افروختن گرفته اند و بعدها این کلمه در زبان های آسوری و بابلی به کار رفته است. در اوستا نفت به معنی روغن معدنی آمده و در دوره هخامنشیان نفت برای روشنایی و مقاصد طبی استفاده می شده است.

فردوسی در شاهنامه بارها کلمه نفت را به کار برده و از جمله در طی داستان رزم اسكندر با هندیها راجع به استعمال نفت چنین از نفت سیاه نام برده و می سراید:

به گردون همی راندند پیش شاه

درونش بیاکنده نفت سیاه

حتی فردوسی در شاهنامه ضمن داستان بستن  سد یأجوج و مأجوج توسط اسكندر و چگونگی ساختمان آن از «نفت» نام برده چنین می گوید :

زهر كشــوری دانشـــی شد گروه    

دو دیوار كرد از دو پهلوی كـوه

ز  بن تــا سر تیـــغ بــالای او    

چو صد ا  رش كـردند پهلـوی او

از او یك رش انگشت و آهن یكی    

پراكنده مس در مـیان انــــدكی

همی ریخت گو گردش اندر مـیان    

چنین باشد افسون و رأی كیـــان

همی ریخت هر گـوهری یـك رده   

چو از خـاك تا تیغ گشــت آژده

بسی «نفـت و روغن» بیامیــختند                      

همـی بر ســر گوهران ریختنــد

حمدالله مستوفی، جغرافی دان مشهور قرن هفتم نیز در نزهت القلوب قیر را موم آبی می خواند و گزارش می دهد که بزرگترین معدن نفت ایران در بادکوبه قرار دارد. وی از معادن نفت بسیاری نام می برد که از حوالی آذربایجان تا حوالی بخارا و فرغانه وجود داشته اند.





صفحات جانبی
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی